ПЕРЕДУМОВИ ВИНИКНЕННЯ НЕОБХІДНОСТІ КОМПЛЕКСНОЇ РЕНОВАЦІЇ ГРОМАДСЬКИХ БУДІВЕЛЬ ДРУГОЇ ПОЛОВИНИ ХХ СТ.
DOI:
https://doi.org/10.32347/2077-3455.2025.74.131-142Ключові слова:
комплексна реновація, громадські будівлі другої половини ХХ століття, передумовиАнотація
Показано актуальність проблеми знецінення громадських будівель другої половини XX століття, які у різних містах України перебувають у стані занепаду або використовуються неефективно, і потребують комплексної реновації. Висвітлено комплекс причин, що зумовлюють необхідність такої реновації цих будівель. Їх узагальнено і систематизовано, як: містобудівні, архітектурно-естетичні, конструктивно-утилітарні, функціональні, соціальні, економічні, екологічні, нормативні та технологічні передумови. Запропонована систематизація є підґрунтям для визначення відповідних складових і завдань комплексної реновації досліджуваних будівель, а також подальшого надання практичних рекомендацій для вирішення питання.
Посилання
Список літератури
Брідня Л. Ю. Принципи і прийоми естетично-образної трансформації при реконструкції історичних промислових будівель під громадську функцію. Сучасні проблеми архітектури та містобудування. 2022. Вип. 63. С.252–267. DOI: https://doi.org/10.32347/2077-3455.2022.63.252-267
Кащенко Т. О., Кордияка Р. М. Сучасні вимоги до енергоефективної реновації історичних будівель. Сучасні проблеми архітектури та містобудування. 2024. Вип. 68. С. 260–267. DOI: https://doi.org/10.32347/2077-3455.2024.68.260-267
Leshchenko N. Renovation – new life for old buildings // Przestrzeń Urbanistyka Architektura. 2018. Vol.2. S.135–146. DOI: https://doi.org/10.4467/00000000PUA.18.028.9530
Лещенко Н.А. Методи комплексного процесу реставраційно-реконструктивних трансформацій. Сучасні проблеми архітектури та містобудування. 2021. Вип. 61. С. 80–93. DOI: https://doi.org/10.32347/2077-3455.2021.61.80-93
Слєпцов О.С. Реконструкція громадських будівель і комплексів. Київ: А+С, 2018, 272 с. ISBN 978-966-8613-43-7.
Соколовська О. С. Об’ємно-планувальні принципи і методи реновації масової житлової і громадської забудови // Молодий вчений. 2016. № 1 (28), ч. 3. С. 80–86. URL: http://molodyvcheny.in.ua/files/journal/2016/1/96.pdf
Черкес Б. С., Лінда С. М. Архітектура сучасності. Остання третина ХХ-початок ХХІ століть. Львів: Видавництво Львівської політехніки, 2010. 380 с. ISBN 978-966-553-906-1.
Мерилова І. О., Невгомонний І. У., Речиц О. А., Турган І. В. Еколого-містобудівні форми реновації депресивних територій великого міста. Містобудування та територіальне планування. 2022. № 80. С. 283–294. DOI: https://doi.org/10.32347/2076-815x.2022.80.283-294
Романова С. С. Зміни проєктних підходів в архітектурі та містобудуванні Харкова другої половини 1950-х — початку 1970-х рр. Сучасні проблеми архітектури та містобудування. 2025. Вип. 71. С. 150–162. DOI: https://doi.org/10.32347/2077-3455.2025.71.150-162
Бабаєв В.М., Рищенко Т.Д., Завальний О.В., Чепурна С.М., Жидкова Т.В., Шишкін Е.А., Вяткін К.І. Реконструкція цивільних та промислових будівель і споруд: Підручник. Харків: Харківський національний університет міського господарства імені О. М. Бекетова, 2021. 404 с. ISBN 978-966-695-546-1.
Li Z., Leung C., Xi Y. Structural renovation in concrete. 1st ed. London: CRC Press, 2009. 368 p. DOI: https://doi.org/10.1201/9781482265972
Liu Y., Chen D., Wang J., Dai M. Energy-saving and ecological renovation of existing urban buildings in severe cold areas: A case study // Sustainability. 2023. Vol.15, No. 17. Art. 12985. DOI: https://doi.org/10.3390/su151712985
Morelli M., Harrestrup M., Svendsen S. Method for a component-based economic optimisation in design of whole building renovation versus demolishing and rebuilding // Energy Policy. 2014. Vol.65. P.305–314. DOI: https://doi.org/10.1016/j.enpol.2013.09.068
Історія ЦУМ [Електронний ресурс] // ЦУМ Київ: офіц. сайт. URL: https://tsum.ua/ua/istoriya-tsum (дата звернення: 09.08.2025).
Urban Camp: ком’юніті-центр та житло для внутрішньо переміщених сімей у Львові [Електронний ресурс] // Urban Camp. URL: https://uc.in.ua/ (дата звернення: 09.08.2025).
Roshen Concert Hall: конкурсна проєктна пропозиція [Електронний ресурс] / Drozdov & Partners. Київ, 2021. URL: https://drozdov-partners.com/projects/concert-hall-roshen/ (дата звернення: 09.08.2025).
Royal Ontario Museum / Studio Libeskind. Toronto, Canada, 2007. URL: https://libeskind.com/work/royal-ontario-museum/ (дата звернення: 09.08.2025).
Renovation of the Hong Kong Museum of Art // Archello. URL: https://archello.com/project/renovation-of-the-hong-kong-museum-of-art (дата звернення: 09.08.2025).
The Pyramid of Tirana / MVRDV. Tirana, Albania. URL: https://www.mvrdv.com/projects/312/the-pyramid-of-tirana (дата звернення: 09.08.2025).
Лещенко Н. А. Методологічні основи реставраційно-реконструктивних трансформацій історичних центрів малих міст: дис. … д-ра архітектури: 18.00.01 – теорія архітектури, реставрація пам’яток архітектури / КНУБА. Київ, 2020. 447 с. URL: https://uacademic.info/ua/document/0520U101783
Лещенко Н. А. Комплексний процес реставраційно-реконструктивних трансформацій. Містобудування та територіальне планування. 2021. Вип. 76. С. 138–149. DOI: https://doi.org/10.32347/2076-815x.2021.76.138-149
ДБН В.1.2-14:2018. Загальні принципи забезпечення надійності та конструктивної безпеки будівель і споруд [Електронний ресурс]. Чинна редакція від 25.09.2023. Київ: Мінрегіон України. URL: https://e-construction.gov.ua/laws_detail/3199634775304307868?doc_type=2 (дата звернення: 09.08.2025).
New report: the building and construction sector can reach net zero carbon emissions by 2050 // World Green Building Council. URL: https://worldgbc.org/article/new-report-the-building-and-construction-sector-can-reach-net-zero-carbon-emissions-by-2050/ (дата звернення: 09.08.2025).
Про будівельні норми : Закон України від 05.11.2009 № 1704-VI (чинний, редакція від 09.06.2022) [Електронний ресурс]. / Верховна Рада України. Законодавство України. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1704-17#Text (дата звернення: 09.08.2025).
References
Bridnia, L. (2022). Principles and techniques of aesthetic-figurative transformation in the reconstruction of historical industrial enterprises for a public function. Current Problems of Architecture and Urban Planning, (63), 252–267. https://doi.org/10.32347/2077-3455.2022.63.252-267 (in Ukrainian).
Kashchenko, T., & Kordyiaka, R. (2024). Modern requirements for energy-efficient renovation of historical buildings. Current Problems of Architecture and Urban Planning, (68), 260–267. https://doi.org/10.32347/2077-3455.2024.68.260-267 (in Ukrainian).
Leshchenko, N. (2018). Renovation – new life for old buildings. Przestrzeń Urbanistyka Architektura, 2, 135–146. https://doi.org/10.4467/00000000PUA.18.028.9530 (in English).
Leshchenko, N. (2021). Methods of the complex process of the restoration-reconstructive transformations. Current Problems of Architecture and Urban Planning, (61), 80–93. https://doi.org/10.32347/2077-3455.2021.61.80-93 (in Ukrainian).
Slieptsov, O. S. (2018). Reconstruction of public buildings and complexes. A+S. (in Ukrainian).
Sokolovska, O. S. (2016). Volume-planning principles and methods of renovation of mass residential and public development. Young Scientist, 1(28), 80–86. http://molodyvcheny.in.ua/files/journal/2016/1/96.pdf (in Ukrainian).
Cherkes, B. S., & Linda, S. M. (2010). Architecture of contemporaneity: The last third of the 20th – early 21st centuries. Lviv Polytechnic Publishing House. (in Ukrainian).
Merylovа, І., Nevhomonnyi, H., Rechyts, O., & Turhan, I. (2022). Ecological urban regeneration of depressive territories large cities. Urban Development and Spatial Planning, (80), 283–294. https://doi.org/10.32347/2076-815x.2022.80.283-294 (in Ukrainian).
Romanova, S. (2025). Changes in design approaches in architecture and urban planning of Kharkiv 2nd half of the 1950s - early 1970s. Current Problems of Architecture and Urban Planning, (71), 150–162. https://doi.org/10.32347/2077-3455.2025.71.150-162 (in Ukrainian).
Babaiev, V. M., Ryshchenko, T. D., Zavalnyi, O. V., Chepurna, S. M., Zhydkova, T. V., Shyshkin, E. A., & Viatkin, K. I. (2021). Reconstruction of civil and industrial buildings and structures. O. M. Beketov National University of Urban Economy in Kharkiv. (in Ukrainian).
Li, Z., Leung, C., & Xi, Y. (2009). Structural renovation in concrete (1st ed.). CRC Press. https://doi.org/10.1201/9781482265972 (in English)
Liu, Y., Chen, D., Wang, J., & Dai, M. (2023). Energy-Saving and Ecological Renovation of Existing Urban Buildings in Severe Cold Areas: A Case Study. Sustainability, 15(17), 12985. https://doi.org/10.3390/su151712985 (in English).
Morelli, M., Harrestrup, M., & Svendsen, S. (2014). Method for a component-based economic optimisation in design of whole building renovation versus demolishing and rebuilding. Energy Policy, 65, 305–314. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2013.09.068 (in English).
TSUM Kyiv. (n.d.). History of TSUM. https://tsum.ua/ua/istoriya-tsum (Accessed: August 09, 2025) (in Ukrainian).
Urban Camp. (n.d.). Urban Camp: Community center and housing for internally displaced families in Lviv. https://uc.in.ua/ (Accessed: August 09, 2025) (in Ukrainian).
Drozdov & Partners. (2021). Roshen Concert Hall. https://drozdov-partners.com/projects/concert-hall-roshen/ (in Ukrainian).
Studio Libeskind. (2007). Royal Ontario Museum. https://libeskind.com/work/royal-ontario-museum/ (in English).
Archello. (n.d.). Renovation of the Hong Kong Museum of Art. https://archello.com/project/renovation-of-the-hong-kong-museum-of-art (Accessed: August 09, 2025) (in English).
MVRDV. (n.d.). The Pyramid of Tirana. https://www.mvrdv.com/projects/312/the-pyramid-of-tirana (Accessed: August 09, 2025) (in English)
Leshchenko, N. A. (2020). Methodological foundations of restoration and reconstruction transformations of historic centers of small cities (Doctoral dissertation). Kyiv National University of Construction and Architecture. https://uacademic.info/ua/document/0520U101783 (in Ukrainian).
Leshchenko, N. (2021). Complex process of the restorationreconstructive transformations. Urban Development and Spatial Planning, (76), 138–149. https://doi.org/10.32347/2076-815x.2021.76.138-149 (in Ukrainian).
Ministry for Communities, Territories and Infrastructure Development of Ukraine. (2018). DBN V.1.2-14:2018. General principles of ensuring reliability and structural safety of buildings and structures (current version as of September 25, 2023). https://e-construction.gov.ua/laws_detail/3199634775304307868?doc_type=2 (in Ukrainian).
World Green Building Council. (n.d.). New report: The building and construction sector can reach net zero carbon emissions by 2050. https://worldgbc.org/article/new-report-the-building-and-construction-sector-can-reach-net-zero-carbon-emissions-by-2050/ (Accessed: August 09, 2025) (in English).
Verkhovna Rada of Ukraine. (2009). On building norms (Law No. 1704-VI, current version as of June 9, 2022). https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1704-17#Text (in Ukrainian).
##submission.downloads##
Опубліковано
Як цитувати
Номер
Розділ
Ліцензія
Авторське право (c) 2025 Лещенко Нелля Арсентіївна, Денисенко Владислав Віталійович

Ця робота ліцензується відповідно до Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Автори, які публікуються у цьому журналі, погоджуються з наступними умовами:
Автори залишають за собою право на авторство своєї роботи та передають журналу право першої публікації цієї роботи на умовах ліцензії Creative Commons Attribution License, котра дозволяє іншим особам вільно розповсюджувати опубліковану роботу з обов'язковим посиланням на авторів оригінальної роботи та першу публікацію роботи у цьому журналі.
Автори мають право укладати самостійні додаткові угоди щодо неексклюзивного розповсюдження роботи у тому вигляді, в якому вона була опублікована цим журналом (наприклад, розміщувати роботу в електронному сховищі установи або публікувати у складі монографії), за умови збереження посилання на першу публікацію роботи у цьому журналі.
Політика журналу дозволяє і заохочує розміщення авторами в мережі Інтернет (наприклад, у сховищах установ або на особистих веб-сайтах) рукопису роботи, як до подання цього рукопису до редакції, так і під час його редакційного опрацювання, оскільки це сприяє виникненню продуктивної наукової дискусії та позитивно позначається на оперативності та динаміці цитування опублікованої роботи (див. The Effect of Open Access).